3 okręty podwodne A26 dla Polski. Program Orka po 30 latach doczekał się finału
Trzy okręty A26 i przełom w programie Orka
Trzy nowoczesne okręty podwodne A26 mają zasilić Marynarkę Wojenną RP. Decyzja zapadła w Gdyni podczas polsko-szwedzkich konsultacji międzyrządowych, a więc w formalnym trybie rozmów prowadzonych przez rządy obu państw. To właśnie tam podpisano pakiet porozumień, w tym najważniejszą z punktu widzenia sił morskich umowę dotyczącą programu Orka.
Dla Polski to wydarzenie ma znaczenie wykraczające poza sam zakup uzbrojenia. Program Orka przez trzy dekady pozostawał niesfinalizowany, mimo że potrzeba odbudowy potencjału okrętów podwodnych była od lat wskazywana jako jedno z kluczowych zadań dla marynarki. Teraz rząd zdecydował o przejściu od zapowiedzi do podpisania konkretnej umowy, co oznacza wejście programu w fazę realnej realizacji.
"Bardzo się cieszę, że w tym symbolicznym miejscu finalizujemy kolejny etap naszej przyjacielskiej współpracy ze Szwecją. Podpisaliśmy dzisiaj wiele umów, w tym tę o zakupie 3 okrętów podwodnych dla Marynarki Wojennej RP"
Donald Tusk, Prezes Rady Ministrów
Premier Donald Tusk podkreślił, że podpisane dokumenty nie ograniczają się wyłącznie do jednego kontraktu. Chodzi o szerszy pakiet uzgodnień, który ma rozwijać współpracę polsko-szwedzką również w innych obszarach. Jednak to właśnie zakup okrętów A26 został wskazany jako najważniejszy kontrakt w historii polskiej Marynarki Wojennej, co pokazuje skalę przedsięwzięcia oraz jego ciężar strategiczny.
"Włożyliśmy bardzo dużo wysiłku i starań, aby faktem stało się nie tylko podpisanie wielu dzisiaj dokumentów, w tym tej znaczącej umowy o programie Orka i zakupie łodzi podwodnych, ale także wielu innych dziedzinach"
Donald Tusk, Prezes Rady Ministrów
"Pokolenia marynarzy czekały na ten dzień. Program Orka przez 30 lat nie mógł znaleźć swojego finału. Udało się to dopiero rządowi Premiera Donalda Tuska"
Władysław Kosiniak-Kamysz, Minister Obrony Narodowej
- Polska kupi 3 okręty podwodne A26 dla Marynarki Wojennej RP.
- Porozumienie podpisano w Gdyni podczas polsko-szwedzkich konsultacji międzyrządowych.
- Program Orka czekał na finał przez 30 lat.
- Premier Szwecji mówił o przedsięwzięciu wartym 50 miliardów koron szwedzkich.
- Odnowione Partnerstwo Strategiczne Polski i Szwecji podpisano w Harpsund w listopadzie 2024 roku.
Decyzja rządów i nowy etap partnerstwa Polski ze Szwecją
Podpisanie umowy odbyło się w ramach odnowionego Partnerstwa Strategicznego Polski i Szwecji, które zostało zawarte w Harpsund w listopadzie 2024 roku. To ważne, bo pokazuje, że decyzja nie była pojedynczym zakupem ogłoszonym doraźnie, lecz elementem szerszej polityki bezpieczeństwa i współpracy regionalnej. W spotkaniu uczestniczyli nie tylko szefowie rządów, ale również ministrowie obrony narodowej, spraw zagranicznych, finansów, kultury i dziedzictwa narodowego oraz infrastruktury.
W praktyce oznacza to, że ustalenia miały charakter międzyrządowy i zostały podjęte na najwyższym szczeblu politycznym. Podpisane porozumienia mają być dowodem zaufania między państwami oraz potwierdzeniem, że relacje polsko-szwedzkie weszły w etap strategicznego partnerstwa. Dla mieszkańców Polski, również na poziomie lokalnym, taka współpraca oznacza przede wszystkim wzmacnianie bezpieczeństwa państwa i większą przewidywalność działań w regionie Morza Bałtyckiego.
"To dzień historyczny. To duży kamień milowy - 3 szwedzkie łodzie podwodne A26 staną się własnością Polski. To bardzo duże przedsięwzięcie. Mówimy o 50 miliardach szwedzkich koron, jak to wszystko się połączy"
Ulf Kristersson, Premier Królestwa Szwecji
Szef szwedzkiego rządu wskazał jednocześnie na skalę całego projektu. Mowa o przedsięwzięciu wartym 50 miliardów koron szwedzkich, co pokazuje, że nie chodzi o zwykły zakup wyposażenia, ale o wieloletni program o dużym znaczeniu finansowym, wojskowym i przemysłowym. Z perspektywy obywatela to sygnał, że bezpieczeństwo morskie staje się jednym z priorytetów państwa, szczególnie w niestabilnym otoczeniu międzynarodowym.
"Mamy ambitne plany, żeby ten wielki projekt Orka był zaledwie etapem, a nie finałem naszej współpracy"
Donald Tusk, Prezes Rady Ministrów
To zapowiedź, że współpraca obu krajów ma być kontynuowana także po realizacji obecnego kontraktu. Program Orka został przedstawiony nie tylko jako modernizacja floty, ale też jako początek długofalowej współpracy przemysłowej Polski i Szwecji. Rząd akcentuje przy tym rozwój krajowego przemysłu obronnego, który ma korzystać na partnerstwie technologicznym i produkcyjnym.
Bezpieczeństwo Bałtyku, NATO i wymiana korzyści dla przemysłu
Rozmowy w Gdyni nie dotyczyły wyłącznie sprzętu wojskowego. Polska i Szwecja wyraźnie podkreśliły, że łączy je wspólna ocena zagrożeń dla bezpieczeństwa Europy, w tym konieczność dalszego wspierania Ukrainy wobec rosyjskiej agresji. Oba państwa zadeklarowały również zdecydowane działania na rzecz bezpieczeństwa Morza Bałtyckiego, które ma pozostawać wolne od aktywności rosyjskiej floty cieni, prowokacji oraz zagrożeń militarnych.
W tym kontekście ustanowiono Pakt dla Morza Bałtyckiego. Ma on opierać się na współpracy politycznej, wojskowej oraz w obszarze przemysłu obronnego. To ważna informacja dla mieszkańców całego kraju, bo stabilność regionu bałtyckiego wpływa nie tylko na obronność, ale również na handel, transport, infrastrukturę krytyczną i ogólne poczucie bezpieczeństwa.
"Robimy to wszystko także dla naszych dzieci i wnuków, aby nasz region, nasze państwa, Morze Bałtyckie były obszarem pokoju, bezpieczeństwa, a nie tak jak bywa dzisiaj, obszarem niepokoju i zagrożeń"
Donald Tusk, Prezes Rady Ministrów
Premier zwracał uwagę, że współpraca regionalna nad Bałtykiem ma bezpośrednio zwiększać bezpieczeństwo obywateli państw położonych nad tym morzem. Znaczenie ma tu także przystąpienie Szwecji do NATO, które dodatkowo wzmocniło bezpieczeństwo całego regionu. W ocenie polskich władz oba państwa współodpowiadają dziś za budowę nowej architektury bezpieczeństwa dla Morza Bałtyckiego i całego Sojuszu Północnoatlantyckiego.
"Razem ze Szwecją jesteśmy odpowiedzialni za budowę nowej architektury bezpieczeństwa dla Morza Bałtyckiego i NATO"
Władysław Kosiniak-Kamysz, Minister Obrony Narodowej
Istotnym elementem porozumienia jest również wzajemność korzyści. Polska kupuje okręty podwodne, natomiast Szwecja pozyska okręt ratowniczy oraz zestawy Piorun. Taki układ ma potwierdzać, że relacje nie są jednostronne, lecz oparte na partnerstwie, które służy obu przemysłom obronnym i wzmacnia zdolności produkcyjne po obu stronach Bałtyku.
"To nie są proste zakupy w jedną czy drugą stronę, ale autentyczna, prawdziwie partnerska współpraca z korzyścią dla obu przemysłów"
Donald Tusk, Prezes Rady Ministrów
"Relacje między Polską i Szwecją są najlepsze w całej historii. Są one głębsze i silniejsze niż kiedykolwiek wcześniej. Jesteśmy sojusznikami w NATO, partnerami strategicznymi w Unii Europejskiej, sąsiadami na Morzu Bałtyckim"
Ulf Kristersson, Premier Królestwa Szwecji
Z punktu widzenia zwykłego obywatela finał kolejnego etapu programu Orka oznacza przede wszystkim, że państwo zdecydowało się inwestować w bezpieczeństwo morskie w sposób długofalowy i formalnie uzgodniony z jednym z najbliższych partnerów w regionie. Dla Polski to jednocześnie sygnał, że współpraca wojskowa, przemysłowa i polityczna na Bałtyku ma być rozwijana konsekwentnie, a nie tylko reagować na bieżące kryzysy. Właśnie dlatego decyzja ogłoszona w Gdyni została przedstawiona jako historyczny krok zarówno dla Marynarki Wojennej RP, jak i dla całego układu bezpieczeństwa w północnej części Europy.